Deze website houdt statistieken van uw bezoek bij. Wij gebruiken hiervoor Google Analytics, maar zonder persoonlijke gegevens door te geven. Geef hier uw keuze aan:
Toestaan Eén keer toestaan Blokkeren

Eetbare bloemen uit eigen tuin of buurt

eetbare bloemen

SERIE EETBARE TUIN * Bloemen en hun blaadjes kunnen een gerecht een feestelijk, fruitig, frivool tintje geven. Soms is één subtiel bloempje al genoeg voor een wow-effect. Ook zijn er bloemen die een ware smaakexplosie veroorzaken, of die een fleurige ‘mini-wrap’ zijn. Welke eetbare bloemen blijk jij al in je tuin te hebben staan? Het zijn er namelijk meer dan je denkt en sommige soorten kun je vanaf maart al plukken.

Ik maakte kennis met eetbare bloemen tijdens ons huwelijksdiner, want de kok van De Kas in Amsterdam strooide viooltjes en goudsbloemblaadjes over de gerechten. Mijn tantes hebben het nóg over het ‘bloemetjesdiner’ en dat is inmiddels alweer 9 jaar geleden!

Dit jaar zette ik voor eetbare-bloemenkwekerij Verhoeven een site op voor hun nieuwe merk Tasty Blooms, waarin zij een breed assortiment eetbare bio-bloemen presenteren en inspiratie bieden met mooie beelden en recepten, en kennis over allerlei verschillende soorten bloemen. Ik ging eerder al eens mee met een tour van profwildplukster Elsje Bruijnesteijn en herborist Anne van der Linden en momenteel volg ik een online kruidencursus bij Patty Vegt van Casa Natura. Zo leer ik steeds bij over planten die eetbaar zijn, zowel onkruid als gewone tuinplanten. Voor het boek Avontuurlijk Tuinieren deden co-auteur Nienke en ik ook wat wat eetbare bloemsuggesties. Zelf experimenteer ik met wat ik tegenkom, in mijn tuin, of online.

In dit blog deel ik wat van mijn eigen ervaringen en geef ik een lijstje tips over boeken en goede links. Let op: ik ben zelf van de eenvoudige toepassingen, want ik ben niet zo’n enorme kokkie. Ik houd wel van in de keuken staan, maar niet te lang…

Voor je begint aan eetbare bloemen

Eet bloemen alleen als ze van een biologische plant komen, of al een aantal jaren in je tuin staan en dus gifvrij zijn (ervan uitgaande dat je gifvrij tuiniert) en als ze niet aan een drukke weg hebben gestaan.

Tere bloemen kun je beter mild of niet wassen. Schud of blaas ze wel direct na het plukken één voor één uit, want er schuilt misschien nog een torretje, spinnetje, rupsje of mier in de kelk.

Over het algemeen geldt: haal het groene kroontje van de bloem voor je ‘m gebruikt.

Zo gebruik je eetbare bloemen

1. Bonte azijn van bieslookbloemen of klaproosblad

Verschillende Instagrammers zag ik ineens bieslookazijn maken. Megasimpel: je knipt de lila bloemen van de steeltjes, en stopt ze in een potje, tot dat vol zit (je hoeft ze niet aan te drukken). Vervolgens vul je het potje af met witte natuurazijn. Na een paar dagen zie je de azijn al paars kleuren. De azijn staat mooi op tafel, is een bijzonder cadeautje en: smaakt heerlijk naar ui. De ingemaakte bieslookbloemen kun je later gebruiken voor het op smaak brengen van een kruidenboter, humus, tapenade of kruidenkaas.

Een knalrode azijn maak je door klaprozenblaadjes in een potje azijn te stoppen. Spektakel!

2. Geurige dranken met vlierbloesem

Van de bloemen van vlier kun je een limonadesiroop maken. Recepten zijn alom te vinden op internet. In het Engels zoek je op Elder Flower Cordial.

De bloemen zijn ook te drogen om er een zoete thee van te maken. Daarvoor droog ik de schermen een week op een theedoek, waar ik ze netjes op uitstal. Je kunt ook de schermen overeen draad hangen en ze op die manier drogen.

3. Paardenbloemjam en -kappertjes

Boven: jam of ‘honing’ van verse paardenbloemen en onder: kappertjes van de knoppen.

In ons gazon groeien er vanaf maart plenty, en dus is het ook niet erg om er flink wat van te plukken.

De simpelste manier om paardenboemen te gebruiken is de gele blaadjes voorzichtig lostrekken en ze te strooien over salade of belegd broodje.

Van paardenbloemen kun je een honingkleurige gelei maken die goed staat op de Paastafel. Lees mijn recept hier.

Van de bloemen die nog in de knop zitten, kun je kappertjes maken. Daarvoor pluk je een kommetje vol. Je was ze en bestrooit ze met zout, dat je een paar uur laat intrekken. Dan zet je de knoppen op in een beetje water en dat breng je aan de kook. Zodra het kookt, kun je afgieten. Zet de kappertjes op natuurazijn met kruiden zoals anijszaad, mosterdzaad, rozemarijnnaalden, steranijs of peperbolletjes. Laat dat een paar weken tot maanden goed intrekken.

4. Oostindische Kers: pikante snack uit ’t vuistje

Linksboven: tuinoogst voor een groene salade, rechtsboven en -onder: gevulde bloemen met humus, linksonder: radijssalade met pecannoten en bloemen van de Oostindische Kers.

Als ik in de tuin loop, pluk ik wel eens een bloem om zo op te eten: dat is echt een pikante bite!

Verder zijn deze bloemen supervrolijk op een groene salade of een broodje. Wil je een grappige amuse serveren, dan kun je de bloemen vullen met een beetje kruidenkaas of met zelfgemaakte kikkererwtenhumus

Recept gevulde Oostindische Kers: kikkererwten uit pot/blik enigszins laten uitlekken (beetje vocht mag blijven hangen), pureren met een smakelijke (virgine) olijfolie en op smaak brengen met peper en zout en eventueel nog kruiden of sambal. Het blad van de plant is trouwens ook eetbaar, en pittig.

5. Strooi- en decoratiebloemen in drie seizoenen

Bijna het hele jaar door kun je bloemen plukken om gerechten mee te versieren. Zowel in hun geheel op taarten, cakes, koekjes en toetjes, als door de blaadjes als ‘sprinkles’ te gebruiken over hummus, kruidenkaas, pesto of tapenade, maar uiteraard ook over zoete gerechten.

Uit mijn eigen tuin, van links naar rechts: 1. citroenafrikaantje (kruidig en fris) 2. korenbloem (wow-effect) 3. roos (kleurig en soms geurig) 4. bergamot (kleurig en bitter-kruidig van smaak) 5. goudsbloem (kleurig, ook wel ‘armeluissaffraan’) 6. juffertje-in-het- groen (kruidig, muskaatachtig) 7. pinksterbloem (licht pittig, maar vooral een van de eerstbloeiende versierbloemen in de wildebloemenwei) 8. vlambloem (flox) in vele kleuren verkrijgbaar 9. komkommerkruid (geweldig blauw sterretje dat de show steelt).
eetbare bloemen
In maart vind je al madeliefjes en forsythia. Hun bloemblaadjes maken de eerste onkruidenpesto een feestje om te zien. Ook geven madeliefjes een Hollands tintje aan een snee krentenbrood. Bij kou (dus in de koelkast) gaan ze dicht, en als je vervolgens over warme soep strooit, vouwen ze open: sensatie aan tafel!

Voorjaar

  • forsythia
  • hondsdraf
  • madeliefjes
  • koolzaadbloemen
  • viooltje (paarse: maarts viooltje en bosviooltje)
  • pinksterbloem

Zomer

  • rucola
  • juffertje-in-het-groen
  • komkommerkruid
  • goudsbloem
  • roos
  • klaver
  • flox
  • afrikaantje
  • bergamot
  • korenbloem
  • viooltje (driekleurig)
  • allerlei kruidenbloesem: ook te gebruiken als ‘sprinkles’
eetbare bloemen zoals rucola
Linksboven: koolzaad, de rest: rucolabloemen als strooigoed op een tapenade en als boterhamversiering.
Links: viooltje in een koel drankje (blijft lang goed), rechts: plakje cake met in de hoek een dropje jam, waarop een viooltje is geplakt (idee gespot bij de theeschenkerij Natuurlijk Buiten in Sinderen).

Najaar

In de zomer begint het al, maar ook in oktober en soms zelfs november bloeien dahlia en aster.

Links: courgettesoep met blaadjes van een aster en dropplant. Rechts: boerenyoghurt met een dot bramenjam, waaromheen biologische dahliablaadjes zijn gestoken en een nog late malvabloem in het hart is gezet.

Recept uit het boek Blüten-genuss voor labneh, een Libanese hangop die je maakt van Griekse yoghurt. Laat een liter yoghurt 24 uur uitlekken in een schone theedoek (schep de yoghurt in het midden, knoop de doek tot een bolletje en hang ‘m aan de keukenkraan). Het dikke spul kun je daarna naar eigen gevoel op smaak brengen met kruiden/specerijen, nootjes en/of olie en vervolgens versieren met strooibloem(blaadjes).

6. Malva: roze wraps

eetbare bloemen zoals malva
Boven: het lichtroze muskuskaasjeskruid (Malva moschata) gevuld met mascarpone+aardbeienjam en een olijk floxbloempje. Deze lepeltjes serveer ik bij ijs als een soort amuse. Onder: groot kaasjeslruid (Malva sylvestris) dat je rechts gedroogd ziet in een mix met citroenverbena, je krijgt dan een paarskleurige thee met een frisse smaak.

Vrolijk op een salade, feestelijk op een taart. Ook bruikbaar als mini-wrap door te vullen met kwark of mascarpone met jam of honing. De bloemen zijn ook te drogen om een kruidentheemengsel een tintje te geven (zie: thee).

7. Bloemen om te drogen voor thee

Linksboven: de verse bloemen van vrouwenmantel (Alchemilla mollis) kun je zo ‘van de plant’ in je thee doen, net als die van de dropplant (Agastache foeniculum). Onder: gedroogde vlierbloesem en thee van boerenjasmijnbloemen (en wat blad) en honing.

Sommige bloesem en bloemen kun je drogen voor kruidenthee. Ik droog ze aan de lucht, sommige mensen gebruiken een elektrische kruidendroger.

  • malva
  • boerenjasmijn
  • meidoorn
  • goudsbloem
  • kamille
  • vlier
  • bloesem van vrouwenmantel
  • dropplant

Ik gebruik de paarse malva en oranje goudsbloem en soms rozenblaadjes om mijn theemengsels met citroenverbena en citroenmelisse en munt een kleurtje te geven.

Tip: kruidige thee als van kamille of dropplant, kun je ook laten afkoelen en als icetea of gewoon koel drankje drinken.

8. Nog uit te proberen: camelia, tulp en courgettebloem

Schijnbaar zijn ook camelia’s en tulpen eetbaar, dus die ga ik het komende maart/april uitproberen. Volgend jaar ga ik een courgetteplant louter en alleen voor de bloemen planten. Ook wil ik eens kijken hoe je bloemen suikert, zoals viooltjes, en schijnbaar kun je er ook jam of siroop van maken. Recepten zijn welkom dus!

Boeken over eetbare bloemen

  • Blüten-genuss für Tafel und Teller is een Duitstalig boek van Anja Klein die ik op Instagram volg (@DerKleineHorrorgarten). Haar boek geeft decoratie- en culitips met de eetbare bloemen camelia, viooltje, tulp, magnolia, afrikaantje, roos, goudsbloem, bloemen van kruiden, asters en dahlia
  • De Wilde Kalender van Elsje Bruijnesteijn
  • De Smaak van Wildplukken van David Hamilton
  • Plukalmanak van Claus Meyer
  • Een Kleine Eetbare Tuin van Madelon Oostwoud
  • Voedselbos van Madelon Oostwoud

Verder kreeg ik nog de tip van Anna Koster die het boek Bloemen met Smaak schreef, ik krijg het binnenkort toegezonden, dus kan ik het inzien.

Recepten, ideeën, tips

  • Op www.tastyblooms.nl (biologische kwekerij van eetbare bloemen) vind je veel informatie en inspiratie en een blog met recepten.
  • @MevrouwOnkruid (Maaike Pfann) toont op Instagram haar tuin vol eetbare en nuttige bloemen, waar ze van alles mee maakt.
  • In de Facebook-groep ‘Bereidingen met kruiden, wildpluk en hoe natuurlijk en authentiek genieten’ tref je veel mensen met goede kennis.
  • Pesto maken van onkruid
  • Heb je zelf wat geprobeerd, laat het me dan weten en stuur je recept met foto van het gerecht.
  • Meer weten over wildplukken: eén van mijn meest geraadpleegde blogs is deze met een overzicht van wildpluwandelingen door heel Nederland

2 Replies to “Eetbare bloemen uit eigen tuin of buurt”

  1. Beste Katja,

    Wat mooi dat ik je gevonden heb. Ik was al benieuwd wie die prachtige look voor tasty-blooms had gemaakt.

    En je blog is ook zo mooi. Erg leuk!

    We zijn collega’s wat de eetbare bloemen betreft!

    Misschien ken je mijn boek Bloemen met smaak nog niet? Zal ik je er eentje opsturen want ik las een lijstje op he blog en Bloemen met smaak staat er niet bij!

    Zullen we een keertje bellen? Om kennis te maken?

    Mijn telefoonnummer is 06-23343783

    1. Ha Anna, wat leuk, ik ga je contacten!

Geef een reactie